1. Boudewijn Seapark
  2. De toekomst van onze dolfijnen

Laat wetenschap en dierenwelzijn primeren

De toekomst van onze dolfijnen houdt veel mensen bezig. Dat begrijpen we. Daarom willen we op deze pagina de beschikbare wetenschappelijke informatie, de belangrijkste feiten en de context op een transparante manier samenbrengen.

De Vlaamse overheid liet zelf drie onafhankelijke studies uitvoeren naar het welzijn van de dolfijnen in Boudewijn Seapark en de mogelijke toekomstscenario’s. Volgens ons verdienen deze studies een centrale plaats in het maatschappelijk debat. Want welke beslissing er ook wordt genomen, het welzijn van de huidige groep dolfijnen moet altijd vooropstaan.

De kern in één oogopslag

Het debat gaat over dierenwelzijn

Er bestaan verschillende meningen over het houden van dolfijnen in menselijke zorg. Volgens ons gaat het huidige dossier echter niet over een algemene discussie voor of tegen dolfinaria, maar over een veel concretere vraag: welke oplossing biedt voor de huidige groep dolfijnen de beste vooruitzichten op welzijn? Dat is precies de vraag die de Vlaamse overheid liet onderzoeken.

Drie onafhankelijke studies in opdracht van de Vlaamse overheid

In 2021 gaf de Vlaamse overheid opdracht om drie onafhankelijke studies uit te voeren

Studie 1: Welzijn van dolfijnen
De eerste studie bracht de beschikbare internationale wetenschappelijke kennis samen. Daarnaast werden verschillende toekomstscenario’s onderzocht, waaronder het behoud van de huidige situatie, de aanleg van een buitenbassin, een verhuis naar een reservaat, een verhuis naar andere dolfinaria en vrijlating.

De onderzoekers concludeerden dat een buitenbassin de meest haalbare en minst risicovolle volgende stap was om het welzijn van de huidige groep verder te verbeteren.

Studie 2: Ethische analyse
De tweede studie werd uitgevoerd door een internationale groep van twaalf deskundigen met uiteenlopende visies op dierenwelzijn.

Ondanks hun verschillende ethische uitgangspunten bereikten zij consensus over één belangrijk punt: voor de huidige groep dolfijnen bood een buitenbassin de meeste voordelen en de minste risico’s. De experts waren bovendien unaniem dat zowel vrijlating als een verhuis naar een ander dolfinarium belangrijke welzijnsrisico’s met zich kunnen meebrengen.

Studie 3: C-well Assessment
De derde studie bestond uit een uitgebreide welzijnsbeoordeling van alle dolfijnen in Boudewijn Seapark.

Tijdens deze beoordeling werden tientallen wetenschappelijk onderbouwde welzijnsindicatoren geëvalueerd, waaronder:

De huidige groep behaalde een C-Well-welzijnsscore van 84,9%. Volgens de onderzoekers betekent dit dat de dieren het grootste deel van de tijd een positieve welzijnstoestand ervaren. Tegelijk bevatte het rapport verschillende aanbevelingen om het welzijn nog verder te verbeteren.

De bovenstaande conclusies zijn geen standpunten van Boudewijn Seapark. Het zijn de resultaten van onafhankelijke advies- en onderzoekstrajecten die door de Vlaamse overheid zelf werden opgestart.

Het debat gaat over zeven dieren

Het maatschappelijke debat over het houden van walvisachtigen is legitiem. Tegelijk is er ook een verantwoordelijkheid tegenover de zeven dolfijnen die vandaag in Boudewijn Seapark leven.

Deze dieren vormen een stabiele sociale groep met langdurige onderlinge relaties. Zij leven al vele jaren samen en kennen een vaste dagelijkse verzorging, medische opvolging en vertrouwde leefomgeving.

Elke toekomstige beslissing heeft gevolgen voor deze dieren.

Daarom onderzochten de onafhankelijke studies niet alleen algemene principes, maar ook de mogelijke impact van verschillende scenario’s op deze specifieke groep.

Daarbij werd onder meer gewezen op de mogelijke gevolgen van:

Het welzijn van de huidige dieren stond daarbij telkens centraal.

Waarom is een verhuis complex?

Een verhuis is veel meer dan een transport. Dolfijnen leven in hechte sociale groepen en zijn afhankelijk van een stabiele omgeving. Bij elke verhuis moet rekening worden gehouden met de groepsstructuur, beschikbare opvangplaatsen, veterinaire begeleiding, internationale vergunningen, langetermijnfinanciering en vooral de impact op het welzijn van elk individueel dier.

Internationale voorbeelden
De recente ontwikkelingen rond Marineland Frankrijk en Marineland Canada tonen dat de sluiting van een dolfinarium niet automatisch leidt tot een eenvoudige oplossing. Ook daar bleek het vinden van geschikte opvang voor volledige dierengroepen een complexe uitdaging. Deze voorbeelden onderstrepen dat elke beslissing zorgvuldig moet worden voorbereid.

Onze oproep

Wij begrijpen dat er verschillende meningen bestaan over het houden van dolfijnen in menselijke zorg.
Wij vragen dan ook geen uitzondering.
Wij vragen geen voorkeursbehandeling.

Wat wij wél vragen, is dat de beslissing over de toekomst van de huidige groep dolfijnen wordt genomen op basis van:

De Vlaamse overheid heeft gedurende meer dan tien jaar bewust geïnvesteerd in onafhankelijk onderzoek naar het welzijn van deze dieren.

Wij vragen dat de resultaten van dat onderzoek een volwaardige plaats krijgen in het maatschappelijke en parlementaire debat.

Veelgestelde vragen

Waarom kunnen de dolfijnen niet worden vrijgelaten?

De dolfijnen in Boudewijn Seapark zijn geboren of leven al jarenlang in menselijke zorg. Ze beschikken niet over de vaardigheden die nodig zijn om zelfstandig in het wild te overleven, zoals het vinden van voedsel, het vermijden van gevaren en het integreren in wilde groepen. Daarom wordt vrijlating door wetenschappers niet beschouwd als een realistisch of verantwoord scenario.

Waarom is een reservaat vandaag geen eenvoudige oplossing?

Een zeereservaat kan op lange termijn mogelijkheden bieden, maar de onafhankelijke studies wijzen erop dat er vandaag nog belangrijke onzekerheden bestaan. Er is beperkte praktijkervaring met het langdurig huisvesten van groepen tuimelaars in dergelijke voorzieningen, en er zijn nog vragen rond capaciteit, vergunningen, financiering, veterinaire zorg en de sociale samenstelling van de groepen.

Daarnaast is de locatie waarnaar vaak wordt verwezen, Lipsi (Griekenland), vandaag nog niet operationeel. Volgens de beschikbare plannen zou het reservaat plaats bieden aan zes tot acht dolfijnen, terwijl er nog geen definitieve vergunning of volledige financiering is. Ook hierover bestaan dus nog belangrijke onzekerheden.

Wat betekent de welzijnsscore van 84,9%?

De welzijnsscore van 84,9% komt uit de onafhankelijke C-Well Assessment, uitgevoerd door dr. Isabella Clegg in opdracht van de Vlaamse overheid. Daarbij werden tientallen welzijnsindicatoren beoordeeld, zoals gezondheid, gedrag, sociale relaties, verrijking, training, medische zorg en de leefomgeving.
Volgens de onderzoekers wijst deze score erop dat de huidige groep dolfijnen het grootste deel van de tijd een positieve welzijnstoestand ervaart.

Wie is dr. Isabella Clegg?

Dr. Isabella Clegg is een internationaal erkend expert in het welzijn van walvisachtigen. Zij werd door de Vlaamse overheid aangesteld om drie onafhankelijke studies uit te voeren over de toekomst van de dolfijnen in Boudewijn Seapark.
Naast een analyse van de wetenschappelijke literatuur voerde zij ook een uitgebreide welzijnsbeoordeling uit van de huidige groep dolfijnen en een ethische analyse van verschillende toekomstscenario’s. Zij heeft wekenlang het individuele gedrag van de dolfijnen in kaart gebracht in het dolfinarium.

Bronnen